Generatieneutraal

Voel je jezelf onderdeel van een generatie?

Interessante foto van mijn familie rond kerst 1994

Het is een van de vragen in een serie van Volkskrant-interviews ‘25 in 25’ met mensen die in 2000 zijn geboren: ‘Voel je jezelf onderdeel van een generatie?’

Daniël zegt daarover: ‘Eigenlijk niet. Ik voel me vooral verbonden met leeftijdsgenoten met een ietwat linksgeoriënteerde mening.’

Anouk: ‘Ja, vanwege onze chaotische humor en sociaal bewuste wereldbeeld.’

Stijn: ‘Niet echt. Ik ben opgegroeid met een millennialbroer en -zus, dus ik heb veel millennialkennis: films, boeken, muziek. Maar ik ben ook gen Z-achtig, qua focus op je ware zelf worden.’

Hein: ‘Dat weet ik niet.’

Leyla: ‘Soms. Ik gebruik Snapchat veel, maar verzet me wel tegen continu telefoongebruik. Als mijn beste vriendin naast mij op haar telefoon zit, pak ik ’m gewoon af. Als je wil appen als je met mij bent, ga ik wel naar huis.’

Florian: ‘Een beetje: ik werk parttime en ben heel tolerant. Alleen wat smaak betreft wijk ik af. Ik strijk iedere ochtend mijn overhemd, draag elke dag een pak met stropdas. Ik ben volwassen en stabiel, dat wil ik ook uitstralen. Qua maatschappelijk denken ben ik onderdeel van mijn generatie, qua smaak een oude ziel.’

Daniëlle: ‘Het krijgen van kinderen uitstellen, dat zie ik veel om me heen. We zetten onszelf op één en doen wat we leuk vinden.’

Emotioneel onvolwassen ouders

Ook in diezelfde Volkskrant schreef Lena Bril een essay over kerst met ‘onvolwassen ouders’. Ik heb het met open mond gelezen. Waarom je in een tijd van inclusiviteit en diversiteit en genderneutrale toiletten zo radicaal de verschillen tussen generaties uit zou vergroten begrijp ik niet.

Uit het artikel: ‘Als je in de kindkrijgende leeftijd zit en je omgeving zich verzuipt in opvoedboeken, dan is de emotioneel onvolwassen ouder dagelijks onderwerp van gesprek. Want ja, wij twintigers en dertigers zijn zelden tevreden met de opvoeding van onze boomer-en gen X-ouders.

Die oudere generaties praten immers niet over gevoelens, lijken emoties überhaupt nauwelijks te registreren en stoppen hun grieven dusdanig diep weg dat ze, meestal tijdens kerst, abrupt het oppervlak bereiken.’

Deze berg vol ongenoegen gaat over mijn emotioneel onvolwassen generatiegenoten. Ik heb zelf geen kinderen dus die kunnen goddank ook geen last hebben van mijn emotionele onvolwassenheid. Als mijn generatiegenoten vertellen over hun kinderen krijg ik niet de indruk dat daar van alles misgaat. Maar ja, ik hoor het verhaal maar van een kant.

Ik denk zelfs dat mijn generatie veel beter opvoedt dan de generatie voor ons, en dat denken de ouders zelf ook. En hun ouders op hun beurt ook?

Ik ben weleens jaloers. Goh, denk ik dan, dat je daar met je ouders over kunt praten. Dat had ik niet. Dat hadden veel van generatiegenoten niet. En sommigen ook wel.

X

Voel ik mezelf onderdeel van een generatie? Wel als ik mensen als Lena Bril hoor praten over hoe moeilijk haar generatie het heeft. En dat dat te wijten is aan eerdere generaties. Weet je wel hoe moeilijk wij van gen X het hadden!

Misschien heb je kinderen van jezelf nodig om je werkelijk tot een generatie te voelen behoren. Die kinderen van je maken je voor oud uit en dat vind je dan grappig omdat het erbij hoort.

Zelf denk ik altijd als iemand, meestal een collega, me voor oud uitmaakt: Joh, ik ben je ouders niet.

Onderzoek

Uit een onderzoek van TNO over Generatieverschillen in werkgerelateerde behoeften, waarde van werk en mentale gezondheid.

…het indelen in generaties vergroot het risico om relevante verschillen op basis van leeftijdsgroepen of overige relevante factoren (bijv. psychosociale werkbelasting) te missen. De grote spreiding binnen cohorten pleit vooral voor maatwerk bij het behouden en versterken van mentale gezondheid van werknemers, met voldoende ruimte voor individuele verschillen in werkgerelateerde behoeften.

Meer onderzoek

Of lees dit onderzoek van het Verweij-Jonkerinstituut: ‘We zagen in de literatuur dat de verschillen binnen generaties vaak groter zijn dan die tussen generaties. Factoren als opleiding, sociaaleconomische positie, gender en migratieachtergrond zijn mogelijk minstens zo bepalend voor werkwaarden als leeftijd of geboortecohort.’

Uitgeputte generatie

Terug naar het essay van Lena Bril: ‘De vanzelfsprekende rolpatronen in het gezin zijn dood, verklaart Lindsay Gibson in een interview met emotiegoeroe Oprah Winfrey. Millennials, en zeker gen Z’ers, denken niet ‘het blijft toch je familie’, maar beschouwen een ouder volgens de psycholoog eerder als een vriend. De band met een vader of moeder is voor hen niet vanzelfsprekend: de ouder moet de relatie met het volwassen kind verdienen.

Gibson, in datzelfde interview met Oprah: ‘Deze generaties zijn uitgeput. Ze kunnen zich nét staande houden in deze uiterst complexe wereld. Ze hebben geen energie voor hun emotioneel onvolwassen ouder. Ze moeten zichzelf beschermen.’

Kerstmijders Lena en ik

Maar daarom, vanwege die emotioneel onvolwassen ouders, vertrekt Bril met kerst naar Mexico en dat is volgens haar doodnormaal in haar generatie. Ik was een trendsetter, the founding mother of gen Z. Want van de generatie X en tóch heb ik van mijn negentiende tot mijn drieëndertigste het kerstdiner bij mijn ouders angstvallig gemeden.

Boek waarmee ik emotioneel onvolwassen ben geworden

P.S.

Afgelopen vrijdag was ik bij het zorgcentrum waar mijn moeder naar de dagbesteding gaat en een speciaal voor de kerst ingevlogen zanger ‘Bij ons in de Jordaan’ zong. Typisch lied voor de generatie van mijn moeder, maar het deed haar niets.